Trẻ hay bị táo bón nên bổ sung gì để đi ngoài dễ hơn?

Mục lục

Táo bón là tình trạng khá phổ biến ở trẻ nhỏ, thường liên quan đến chế độ ăn thiếu chất xơ, uống chưa đủ nước hoặc hệ vi sinh đường ruột chưa cân bằng. Vậy trẻ hay bị táo bón nên bổ sung gì để đi tiêu dễ hơn? Cùng BioAmicus khám phá 4 nhóm dưỡng chất mẹ nên bổ sung cho bé ngay dưới đây. 

Trẻ hay bị táo bón nên bổ sung gì để đi tiêu dễ dàng hơn

1. Bổ sung chất xơ  

Theo PubMed, chất xơ là carbohydrate có nhiều trong thực phẩm thực vật. Khi đi vào ruột, chất xơ giúp tăng khối lượng phân, giữ nước và tạo các axit béo chuỗi ngắn, từ đó hỗ trợ nhu động ruột và giúp phân di chuyển thuận lợi hơn qua đại tràng. Đồng thời, chất xơ còn góp phần duy trì môi trường và hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh. 

Nhu cầu chất xơ cho bé bị táo bón khác nhau tùy thuộc vào độ tuổi. Dưới 1 tuổi, không có khuyến nghị về chất xơ. Tuy nhiên, từ 12 tháng tuổi trở lên, lượng chất xơ cần bổ sung có thể được tính bằng cách “tuổi cộng thêm 5–10 g”. 

Theo NIDDK (tổ chức thuộc Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ) khuyến nghị, các nguồn thực phẩm giàu chất xơ gồm: 

  • Các loại ngũ cốc nguyên hạt như bánh mì và mì ống làm từ lúa mì nguyên cám, bột yến mạch và ngũ cốc ăn sáng dạng mảnh có cám.
  • Các loại đậu như đậu lăng, đậu đen, đậu thận, đậu nành và đậu gà…
  • Các loại trái cây như quả mọng, táo còn vỏ, cam và lê...
  • Các loại rau như cà rốt, bông cải xanh, đậu Hà Lan, cải bắp, mồng tơi…
  • Các loại hạt như hạnh nhân, đậu phộng và hồ đào…

Mời mẹ đọc thêm: Bé bị táo bón nên và không nên ăn trái cây gì?

2. Bổ sung đủ lượng chất lỏng theo độ tuổi 

Bổ sung độ lượng chất lỏng phù hợp cho trẻ hay bị táo bón

Bổ sung độ lượng chất lỏng phù hợp cho trẻ hay bị táo bón

Trẻ uống đủ nước cần thiết giúp chất xơ phát huy tác dụng và góp phần hạn chế tình trạng phân khô, cứng. Tuy nhiên, nhu cầu nước của trẻ phụ thuộc vào độ tuổi, chế độ ăn, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe. 

AAP (Viện Hàn lâm Quốc gia Hoa Kỳ) khuyến nghị lượng nước cần thiết mỗi ngày cho trẻ như sau:

Độ tuổi  Tổng lượng nước mỗi ngày (ml)
6-12 tháng 120 - 240
12-24 tháng 240 - 960
2-5 năm 240 - 1200

3. Bổ sung men vi sinh (probiotic) 

Men vi sinh có thể hỗ trợ sức khỏe tiêu hóa bằng cách góp phần cân bằng hệ vi sinh đường ruột và thúc đẩy nhu động đại tràng. Một số chủng lợi khuẩn như Lactobacillus và Bifidobacterium có khả năng tạo axit béo chuỗi ngắn, giúp giảm pH trong lòng ruột và hỗ trợ nhu động, từ đó thúc đẩy quá trình đi tiêu.

Trong một phân tích tổng hợp 6 thử nghiệm ngẫu nhiên với 498 trẻ bị táo bón cho thấy nhóm bổ sung men vi sinh có tần suất đi tiêu cao hơn trung bình 0,73 lần so với nhóm đối chứng. 

Mẹ có thể tham khảo sản phẩm BioAmicus Complete đến từ Canada chứa 10 chủng lợi khuẩn thuộc 2 nhóm Lactobacillus và Bifidobacterium. Với 1 tỷ lợi khuẩn trong mỗi liều 5 giọt cùng tiêu chuẩn "5 Không" an toàn (không chất bảo quản, không chứa thành phần gây dị ứng như lactose, đạm sữa bò...), sản phẩm hỗ trợ cải thiện tình trạng táo bón kéo dài và giúp bé đi tiêu đều đặn hơn mà không gây phụ thuộc. 

4. Bổ sung sữa chua 

Sữa chua lên men là nguồn cung cấp lợi khuẩn tự nhiên dồi dào. Khác với sữa tươi thông thường, đường lactose trong sữa chua đã được vi khuẩn lên men chuyển hóa thành axit lactic, giúp hệ tiêu hóa của trẻ dễ dàng hấp thu mà không gây đầy bụng, chướng hơi.

Nhờ chứa hàm lượng lợi khuẩn, sữa chua giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột, kích thích nhu động ruột co bóp nhịp nhàng và làm mềm phân, từ đó giúp bé đi ngoài dễ dàng và giảm hẳn cảm giác đau rát. 

Theo AAP (Viện Hàn lâm Quốc gia Hoa Kỳ), hầu hết trẻ sơ sinh có thể bắt đầu ăn các sản phẩm từ sữa vào khoảng 6 tháng tuổi - sau khi đã được cho ăn một vài loại thức ăn đặc. 

Nhóm thực phẩm trẻ hay bị táo bón nên hạn chế ăn 

Khi trẻ thường xuyên táo bón, cha mẹ nên xem lại khẩu phần ăn của trẻ thay vì chỉ tìm một thực phẩm có tác dụng nhuận tràng. NIDDK khuyến nghị một số thực phẩm trẻ hay bị táo bón nên hạn chế ăn như: 

  • Thực phẩm ít chất xơ, tinh bột tinh chế: Bánh mì trắng, gạo trắng, mì ăn liền. Chúng di chuyển rất chậm trong đường ruột và dễ gây ứ đọng phân.
  • Đồ ăn nhanh và thực phẩm chế biến sẵn: Xúc xích, thịt nguội, gà rán, khoai tây chiên chứa nhiều chất béo bão hòa, làm chậm quá trình tiêu hóa.
  • Đồ uống nhiều đường: Nước ngọt có ga, bánh kẹo ngọt, nước trái cây đóng hộp làm giảm nhu động ruột và mất cân bằng hệ vi sinh.

Cách hỗ trợ trẻ đi ngoài dễ dàng hơn kết hợp chế độ ăn

Cách cách giúp trẻ đi tiêu dễ dàng hơn khi kết hợp cùng chế độ ăn uống khoa học

Các cách giúp trẻ đi tiêu dễ dàng hơn khi kết hợp cùng chế độ ăn uống khoa học

Bên cạnh chế độ ăn uống của trẻ, cha mẹ có thể có thể hỗ trợ trẻ hình thành thói quen đi tiêu đều đều đặn, phòng ngừa táo bón bằng cách: 

Massage bụng theo chiều kim đồng hồ 

Massage bụng nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ có thể kích thích nhu động ruột và hỗ trợ quá trình di chuyển của phân trong đường tiêu hóa. Động tác này cũng giúp trẻ thư giãn, đặc biệt khi bụng có cảm giác khó chịu do táo bón.

Cha mẹ có thể massage khi trẻ đang thoải mái, dùng bàn tay xoa nhẹ quanh bụng theo vòng tròn từ 5–10 phút (thực hiện sau ăn 30–40 phút) để kích thích phân di chuyển xuống đại tràng, tránh tạo lực mạnh. 

Bài tập "Đạp xe" 

Động tác “đạp xe” bằng chân là hình thức vận động nhẹ, trong đó cha mẹ nhẹ nhàng đưa hai chân của trẻ theo chuyển động giống như đạp xe. Vận động có thể hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa và giúp trẻ tăng cường cử động cơ thể, từ đó góp phần hỗ trợ quá trình đi tiêu.

Phương pháp này phù hợp với trẻ nhỏ chưa thể tự vận động nhiều. Cha mẹ nên thực hiện chậm rãi, trong thời gian ngắn và dừng lại nếu trẻ khó chịu hoặc phản ứng không thoải mái.

Tập thói quen đi tiêu đúng giờ 

Việc duy trì thời điểm đi tiêu tương đối cố định giúp trẻ hình thành phản xạ đi vệ sinh và hạn chế thói quen nhịn đi ngoài. Theo Pubmed, phản xạ đi đại tiện thường xảy ra trong vòng 1 giờ sau khi ăn và thường vào buổi sáng. Trẻ bị táo bón nên được cho ngồi bồn cầu theo lịch trình thường xuyên từ 3-10 phút, 1-2 lần/ngày (tùy thuộc vào độ tuổi).  

Bên cạnh đó, cha mẹ nên hướng dẫn trẻ ngồi đúng tư thế khi đi tiêu. Có thể kê một chiếc ghế nhỏ dưới chân để đầu gối cao hơn hông khoảng 45 độ, đồng thời hơi nghiêng người về phía trước và đặt khuỷu tay lên đầu gối. Tư thế này giúp trẻ thư giãn và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc tống phân ra ngoài.   

Ngâm hậu môn bằng nước ấm 

Ngâm vùng hậu môn bằng nước ấm chủ yếu giúp làm dịu cảm giác đau rát, khó chịu hoặc kích ứng vùng hậu môn khi trẻ đi ngoài phân cứng. Điều này có thể giúp trẻ cảm thấy thoải mái hơn khi đi vệ sinh, đặc biệt trong trường hợp táo bón khiến vùng hậu môn bị tổn thương hoặc có nứt hậu môn. 

Ba mẹ có thể cho bé ngồi ngâm vùng hậu môn vào chậu nước ấm khoảng 10–15 phút trước khi đi tiêu giúp thư giãn cơ vòng hậu môn, giảm cảm giác đau rát. 

Mời mẹ đọc thêm: 

[Mẹ cần biết] 8 Triệu chứng táo bón kéo dài ở trẻ

Trẻ ăn dặm bị táo bón phải làm sao - Giải đáp chi tiết cho mẹ

Hy vọng những thông tin trên đã giúp ba mẹ giải đáp thắc mắc “trẻ hay bị táo bón nên bổ sung gì?”, đồng thời có thêm gợi ý để xây dựng chế độ ăn và thói quen sinh hoạt phù hợp cho bé. 

Nếu tình trạng táo bón kéo dài hoặc ba mẹ còn băn khoăn trong quá trình chăm sóc trẻ, hãy liên hệ hotline 1900 636 985 để được tư vấn miễn phí. Ba mẹ cũng có thể tìm hiểu thêm các chủ đề chăm sóc và dinh dưỡng cho trẻ trên website BioAmicus. 


Câu hỏi thường gặp

  • Trẻ bị táo bón có nên uống sữa tươi không?

    Trẻ bị táo bón không nhất thiết phải ngừng sữa tươi nếu trẻ đã đến độ tuổi sử dụng và dung nạp tốt. Tuy nhiên, sữa không nên thay thế các nhóm thực phẩm giàu chất xơ trong khẩu phần. Cha mẹ nên đảm bảo trẻ vẫn ăn đa dạng rau, quả, ngũ cốc và uống đủ chất lỏng. Nếu trẻ uống nhiều sữa nhưng ăn ít thực phẩm giàu chất xơ hoặc táo bón kéo dài, nên trao đổi với bác sĩ để đánh giá lại khẩu phần và nguyên nhân.
  • Có nên dùng thuốc nhuận tràng cho trẻ không?

    NIDDK khuyến cáo không cho trẻ dùng thuốc nhuận tràng nếu chưa có chỉ định của bác sĩ. Việc lựa chọn thuốc, liều lượng và thời gian sử dụng cần dựa trên tuổi, mức độ táo bón và tình trạng phân của trẻ. Cha mẹ không nên tự dùng thuốc người lớn, thuốc xổ hoặc kéo dài thuốc khi chưa được bác sĩ hướng dẫn.

Nguồn tham khảo

Nếu bạn thấy bài viết này hữu ích, đừng ngần ngại chia sẻ để mọi người cùng biết nhé!

Bình luận